De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 5

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 5

Dit is het vijfde en laatste deel van de veelbewogen geschiedenis van de Rotterdammer Marinus van Kalkert. In het vorige deel komt hij na een levenslange tocht langs bedelaarskolonies, gevangenissen en ziekenhuizen in het provinciaal gesticht voor krankzinnigen Meerenberg in Bloemendaal terecht. Zijn patiëntdossier werpt voor het allereerst meer licht op zijn geestestoestand. Volgens de beschrijvingen is hij angstig en lijdt hij aan een ernstige vorm van vervolgingswaanzin. ‘Patient meent elken avond en zelfs overdag ook vervolgd te worden door…

Lees Meer Lees Meer

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 4

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 4

Dit is deel vier van de bewogen levensgeschiedenis van Marinus van Kalkert. Het is inmiddels het midden van het jaar 1888. De afgelopen 14 jaar is Marinus als een menselijke jojo gedwongen op en neer gereisd tussen Rotterdam en Ommerschans, twee plaatsnamen die samen zo prachtig klinken, dat je een lied zou kunnen schrijven over de zich steeds herhalende reis. Waarschijnlijk bedelt hij in Rotterdam zijn kostje bij elkaar, totdat hij weer wordt opgepakt. Maar nu wacht hem geen enkeltje…

Lees Meer Lees Meer

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 3

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 3

Dit is deel 3 van de bewogen levensgeschiedenis van Marinus van Kalkert, die aan het einde van 1864 wegens bedelarij is veroordeeld, waarna hij in september 1865 voor de eerste maal wordt opgezonden naar de bedelaarskolonie in Veenhuizen. In de jaren die volgen, gaat hij bijna eindeloos op en neer naar Veenhuizen en Ommerschans, beide onvrije koloniën van de Maatschappij der Weldadigheid. Ondanks de initiële edele motieven van de Maatschappij om arme mensen te verheffen, en hen tot ‘productieve’ burgers…

Lees Meer Lees Meer

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 2

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 2

Dit is deel 2 van de bewogen levensgeschiedenis van Marinus van Kalkert, een Rotterdammer met blond haar, blauwe ogen en een rossige baard en wenkbrauwen. In deel 1 wordt hij in zijn functie van marinier tot de dood met de kogel veroordeeld door de krijgsraad van Middelburg. Het Hoogmilitair Gerechtshof zet deze straf echter om in tien jaar kruiwagenstraf. Volgens het register wordt hij vervolgens opgezonden naar Leiden. Tien jaar lang ondergaat Marinus dus zijn kruiwagenstraf, onttrokken aan ons oog,…

Lees Meer Lees Meer

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 1

De Odysseus van de gestichten: het relaas van een Rotterdamse zwerver – 1

In 1846 is Rotterdammer Marinus Kalkert zo’n vijf jaar in dienst als marinier, als hij weigert om aan zijn corveeplicht te voldoen.  Dan beledigt hij ook nog zijn sergeant. Vervolgens slaat hij korporaal Hendrikus Christiaan Thielens met een handdoek in het gezicht. Daarna grijpt hij hem bij de hals en geeft hem twee vuistslagen tegen het hoofd. Als men hem daarop in de boeien wil slaan, uit hij zich ook nog ‘in zeer onvoegzame bewoordingen’ tegen de commandant van de…

Lees Meer Lees Meer

Helena’s kinderschare, een Pekels mysterie – 2

Helena’s kinderschare, een Pekels mysterie – 2

Dit is deel twee van de geschiedenis over dienstbode en zeemansdochter Helena Derks de Jonge, die in het Pekela van de 19e eeuw maar liefst vijf kinderen ter wereld brengt, zonder dat er een vader wordt geregistreerd. Wat daarachter zit, heb je gedeeltelijk al in deel 1 kunnen lezen. Ook werd duidelijk, waarom het -zeker voor vrouwen- moeilijk en ongebruikelijk is om een scheiding aan te vragen. Als Jan Grevens echtgenote Antje in 1849 een scheiding aanvraagt bij de rechtbank…

Lees Meer Lees Meer

Helena’s kinderschare, een Pekels Mysterie – 1

Helena’s kinderschare, een Pekels Mysterie – 1

In de nacht van 5 juli 1842 bevalt zeemansdochter en dienstbode Helena Derks de Jonge van haar dochter Kornelia in de veenkolonie Oude Pekela. De vader van het kind is op papier nergens te bekennen. Het beroep van dienstbode brengt risico’s met zich mee. De kans op misbruik door de zoon of heer des huizes is niet ondenkbeeldig voor alle, meest jonge vrouwen die in de 19e eeuw werkzaam zijn als dienstbode, huishoudster of kokkin. Is er met Helena misschien…

Lees Meer Lees Meer

De vrouw die zich niet gedroeg – 3

De vrouw die zich niet gedroeg – 3

Dit is deel drie van de geschiedenis van de 18e eeuwse Tietje Jouckes uit het Groningse Borgercompagnie, die sporen naliet in de archieven dankzij het feit, dat ze zich niet gedroeg. Aan het einde van deel twee verbiedt dominee Klugkist Tietje op het allerlaatste moment te trouwen met Syben Hindricks, van wie zij op dat moment zwanger is. Klugkist vindt haar een ‘slegte vrouw’. Het request dat Tietje daarop indient bij het stadsbestuur van Groningen, heeft een totaal averechts effect….

Lees Meer Lees Meer

De vrouw die zich niet gedroeg – 2

De vrouw die zich niet gedroeg – 2

Dit is deel twee van de geschiedenis van de 18e eeuwse Tietje Jouckes uit het Groningse Borgercompagnie, die sporen naliet in de archieven dankzij het feit, dat ze zich niet gedroeg. Aan het einde van het eerste deel was er sprake van een levendige briefwisseling van de autoriteiten over de voogdij over haar oudste kind. Hierop besloot het stadsbestuur om Tietje op te pakken en haar alsnog te bestraffen voor het te vondeling leggen van haar eerstgeborene.  Het gesteggel met…

Lees Meer Lees Meer

De vrouw die zich niet gedroeg – 1

De vrouw die zich niet gedroeg – 1

Onderstaand verhaal is de voorlopige neerslag van het onderzoek naar de 18e eeuwse Tietje Jouckes uit het Groningse Borgercompagnie, die sporen naliet in de archieven dankzij het feit, dat ze zich niet gedroeg. Als Tietje –afgeleid van Titia- opduikt in de archieven, is ze een jaar of dertig en wordt ze in het Groningse Zuidbroek van 1728 gegeseld en opgesloten ‘wegens haar quaad leven, wandel en gedrag begane hoereriën, en andere quate gedane feiten’. Die tekst liegt er niet om….

Lees Meer Lees Meer

Translate »